Katodik Koruma Nedir?

Katodik koruma, korunacak metal yapıyı oluşturacak bir elektrokimyasal hücrenin katodu haline getirerek metal yüzeyinde yürümekte olan anodik reaksiyonların durdurulmasıdır. Katodik korumada amaç, korunacak olan metalin potansiyelini anodun açık devre potansiyeline kadar polarize etmektir. Bunu sağlamak için metale katodik yönde bir dış akım uygulanır.

Uygulanmasına 1930’lu yıllarda başlamış olan katodik korumada son yıllarda büyük gelişmeler olmuş ve korozyonla mücadelede en etkili en ekonomik yöntem durumuna gelmiştir. Katodik korumanın ilk uygulamaları petrol boru hatlarında olmuştur. Günümüzde iskele ayakları, gemiler, su ve petrol depolama betonarme demirleri v.b. bir çok metalik yapı katodik olarak boru hatlarının emniyetle işletilebilmesi ancak katodik koruma yapılarak mümkün olabilmektedir.

Katodik koruma, dış akım kaynaklı ve galvanik anotlu olmak üzere ikiye ayrılır.

1-) Dış Akım Kaynaklı Katodik Koruma

Dış akım kaynaklı katodik koruma metale dıştan bir doğru akım uygulanarak yapılır. Bir transformatör redresör sisteminden elde edilen doğru akım (-) ucu korunacak olan metale (+) ucunda bir yardımcı anota bağlanır.

2- ) Galvanik Anotlu Katodik Koruma

Galvanik anotlu katodik koruma sistemlerinde korunması istenilen metal yapıya kendisinden daha negatif potansiyelde bir metal (anot) bağlanarak bir galvanik pil oluşturulur. Böylece metal yapı katot haline getirilir. Galvanik anotlar kendiliklerinden çözünerek aynen bir pil gibi akım üretirler. Anodun çözünmesi sonucu açığa çıkan elektronlar, dış bağlantıdan katoda (korunan metal yapı) taşınarak katodik reaksiyon için gerekli olan elektronlar sağlar.

Galvanik anotların akım kapasiteleri ve akım verimli bellidir. Katodik koruma devreine belli süre yetecek miktarda ve sayıda galvanik anot bağlanarak korunacak metal yapının yüzey alanı istenilen süre katot halinde tutulabilir.

Katodik Korumanın Uygulama Alanları:

• Boru hatları: İçme suyu boru hatları, doğal gaz boru hatları, atık su boruları deniz dibi borular, yangın hidrant boru hatları, petrol boru hatları.
• Deniz içi yapı ve araçları: Gemiler, feribotlar, deniz otobüsleri, deniz altı gemisi, yatlar, liman, iskele, platform, kazık ayakları, şamandıra v.s.
• Tanklar: Yeraltı LPG ve akaryakıt tankları, yer üstü akaryakıt tankları atık su tankları, içme su depolama tankları v.s.
• Su sistemleri: Esanijör soğutma ve ısıtma sistemleri, termosifonlar, buhar kazanları, boiler tankları v.s…

Çinko Anotlar ; Çinko anotlar ortam rezitivitesinin 2000 ohm.cm’den düşük olduğunu tuzlu su, tatlı su ve toprak zemin içindeki demir ve çelik yapıların katodik korumasında kullanılırlar.

Genellikle kullandıkları yerler şunlardır:

►Gemi, tekne, yat ve römorkörler.

►Gemilerin balast tankları

►İskele ve kazıklar

►Isı değiştiriciler

Kimyasal Bileşim

Çinko Hull Anotlar

Çinko anotlar 99.99% saflıktaki külçelerden oluşmaktadır. ASTM-B418 Tip (mil-spenc. A -18001 J) ve ASTM-B418 Tip II standartlarına uygun olarak dökülmektedir.

Deniz suyu ve tuzlu çamur gibi ortamlarda Tip I (Mil-Spec. A-18001 J), tatlı su ve toprak zeminlerde kullanılacak olan çinko anotlar ortam rezistivitesini düşürmek ve anotun üniform bir şekilde çalışmasını sağlamak amacıyla 25% jips, 50% bentonit, 25% sodyum sülfat karışımıyla bez çuvallara doldurulacak paketlenmektedir.

Alüminyum Anotlar ; Alüminyum anotlar rezistivitesi 1000 ohm.cm den düşük deniz suyu veya CI iyonu içeren ortamlardaki demir ve çelik yapıların katodik korumasında kullanılır.

Alüminyum anotların akım kapasitesi ve verimi yüksek olduğundan özellikle uzun süreli katodik koruma projelerinde tercih edilirler. Alüminyum anotlar, 99.8% saflıktaki primer alüminyum külçelerden TSE ve uluslar arası standartlara uygun olarak dökülmekte, kimyasal ve elektrokimyasal analizleri yapılmaktadır.

Alüminyum Hull Anotlar

Kimyasal Bileşim