20 Nisan 2007

sayaç-gaz basıncı ilişkisi

merhaba arkadaşlar aklıma takılan bi konu var sizlere danışmak istedim:
doğalgaz sayaçları gaz sarfiyatını ölçerken gaz basıncını hesaba katabiliyorlarmı yoksa gaz basıncı sabit olarak düşünülüp o şekilde bi hesap mı yapıyolar. mesela bildiğim kadarı ile elektrik sayaçları gelen voltaj düşsede yükselsede ona göre sarfiyatı hesaplayıp doğru olarak ölçebiliyor. aynı şey gaz sayaçlarındada varmı? eğer yoksa düşünceme göre yüksek basınçta çalışan saatlerden geçen 1m3 gaz ile düşük basınçta çalışan sayaçlardan geçen 1m3 gazın kütlesi aynı olmayacaktır değilmi??? hem kaldıki kombi veya doğalgaz cihazı devrede iken sistemin basıncını azda olsa düşürür bu bile etkili olur böyle bir durumda. yorumlarınızı bekliyorum yanlış bildiğim şeyler varsa düzeltin...
not: yüksek ve düşük basınçtan kastım 19-22mbar gibi değişiyosa basınç.
 
aklıma gelen ikinci birşey ise mesela düşük debili bi sayaç kullanıyoruz ve gaz ihtiyacımız artarsa sayacın belirttiği debiyi geçersek kullanımda sayaç gazın fazla geçişini engelliyomu yani max. debide sınırlıyomu yoksa ölçümde hata yapmayamı başlıyor???


20 Nisan 2007

Oncelikle sunu dusun.Sorunun cevabini kendinde bulacaksin.Zira bu bilgiler sende oldugu gibi termodinamik okumus butun muh arkadaslarda da var.Kapali kap icindeki gazin basincini artrirsan hacmi kuculur ancak debi artar.Sayaclarda da 21 mabrda gecen gazin debisi ile 300 mbarda gecen gazin debisi dogal olarak farklidir.Gaz dagitim sirketleri EPDK 4646 yonetmeligine gore bu hesaplamalari duzeltme katsayisiyla faturalara yansitirlar.Sayac secimlerdeinde dikkat edecgin bir baska husus su olmalidir. Ornegin G 25 atmosfer basincinda 40 m3/h azami olcume sahiptir.Ancak ayni sayaci 300 mabr lik hat uzerinde kullanirsaniz olcum debisi 1.3*40=52 m3/h olacaktir.


20 Nisan 2007

benim konuyla ilgili pek bir bilgim yok sormak istediğim tam olarak şu mesela iki komşşu binada doğalgaz kullanılıyor ve çeşitli sebeplerle bi binaya gaz 18mbar basınçla gidiyor diğer binaya ise gaz 22mbar basınçla gidiyor. şimdi iki tesisattanda 1m3 gaz alsak alınan gazların hacimleri eşit ve basınçları farklı olduğundan yüksek basınçlı 1m3 gazın kütlesi daha fazla olacaktır. yani daha fazla gaz alınmış olacaktır. bu durumda:

düşük basınçta çalışan sayaç kütlece daha az gaz geçişi sağladığı için standart olması gereken 20-21mbar basınca göre sarfiyatı 1m3 ten daha az göstermeli 

yüksek basınçta çalışan sayaç ise kütlece daha fazla gaz geçişi sağladığı için standart olması gereken 20-21mbar basınca göre sarfiyatı 1m3ten daha fazla göstermeli.

not: düşük ve yüksek basınçtan kastım 18-22mbar arasında değişen değerler...

yanıldığım bir nokta varmı??? yada yanlış anladığım???




20 Nisan 2007

Tespitinde haklisin.Servis kutularindan genelde gaz 21 mabrda cikar sayaca kadar 1 mbar basinc kaybi vardir.(Gaz dagitim sirketlerinin bir kismi hatta 19 mbar vermektedir).21 mbar uygulamalarinda (18-21 mbar ) duzeltme katsayisi 21 mabr uzerinden hesaplanarak yapilir.Bu dogrumudur tabiki hayir.21 mbarda gecen gazin kutlesi 18 mbarda gecen gazin kutlesinden dogal olarak daha fazladir.Ancak unutumamasi gereken en onemli nokta da; gazin kullanildigi bolgenin dis hava atmosfer basinci (rakimdir).   


22 Ocak 2008

Sayın  Bartrobel34 hocam bu konuyu yeni gördüm ama ogünki cevabınızdan buyana belki değişen bir şeyler vardır.

Ben sevan123 isimli arkadaşımın sorusunu şu şekilde algıladım

Ali ile Veli aynı cephe , aynı mimari ve çevresel özelliklerie sahip evleri olan iki ev sahibi.

Ali ile Veli nin kullandıkları gazyakan cihazların tamamı aynı tüketim özelliklerine sahip.

Alilerin sayac giriş basıncı 21mbar +- 1mbar
Velilerin sayaç giriş basıncı 18mbar+-1mbar

Ay sonunda Ali ile Veliye gelecek olan fatura aynımı olur.?

Yoksa basınç farkından kaynaklanan yoğunluk farkından dolayı Veli, daha fazla m^3 gaz tüketerek Ali nin ısı seviyesine ulaşacak ve sonuçta Veli fazla fatura ödeyecekmidir.!!????








23 Ocak 2008

bilmak yazdı:
Sayýn  Bartrobel34 hocam bu konuyu yeni gördüm ama ogünki cevabýnýzdan buyana belki deðiþen bir þeyler vardýr.

Ben sevan123 isimli arkadaþýmýn sorusunu þu þekilde algýladým

Ali ile Veli ayný cephe , ayný mimari ve çevresel özelliklerie sahip evleri olan iki ev sahibi.

Ali ile Veli nin kullandýklarý gazyakan cihazlarýn tamamý ayný tüketim özelliklerine sahip.

Alilerin sayac giriþ basýncý 21mbar +- 1mbar
Velilerin sayaç giriþ basýncý 18mbar+-1mbar

Ay sonunda Ali ile Veliye gelecek olan fatura aynýmý olur.?

Yoksa basýnç farkýndan kaynaklanan yoðunluk farkýndan dolayý Veli, daha fazla m^3 gaz tüketerek Ali nin ýsý seviyesine ulaþacak ve sonuçta Veli fazla fatura ödeyecekmidir.!!????

Dusuk basincta gaz kullanan yuksek basincta gaz kullanana gore dezavantajlidir.Sonuc itibari ile faturalandirmada EPDK mevzuatlarina gore konutlarda 21 mbar gaz basinci hesaplarda kullanilir.Faturalandirmada esas olan duzeltme katsayisi olduguna gore gaz basinci onem arzeder.Lokasyonun deniz seviyseinden yuksekligi 75 cm toprak alti sicakligida diger faktordur.Faturalandirmada  gaz basincindan cok dis hava sicakligi buna bagli olarak 75 cm derinlikteki toprak alti sicakligi ve esas onemlisi gaz dagitim sirketinin A istasyonundan gaz cikis sicakligidir.Yasaya gore gaz 15 C de sebeke verilmelidir.Bunun altindaki her sicaklik degeri musterinin fazla para odemesine sebep olur.2-3 mbar farki ve teslim sicakliginin 3-5 C dusuk olmasi milyon mertebesindeki abone sayisi dikkate alindiginda odenen fazla paranin ne kadar onemli oldugu gorulecektir.

Selamlar   




24 Ocak 2008

dediğiniz gibi düşük basınçlı gaz kullananlar fazla fatura ödeyecektir. acaba bazı arkadaşların söyledikleri uçuk gaz tüketimleri bu sebepten olabilirmi???


25 Ocak 2008

Kisin aylik 300 m3/h tuketimde duzeltme katsayisinin dis hava sicakligina bagli olarak artmasinda sadece 12-15 m3 luk bir artis olur.Ancak Yari yariya artislar ya abonenin gunduz- gece kullanimindan yada hatali sayac okunmasindan kaynaklanir.

Selamlar




26 Şubat 2008

çok önemli bir konuya dikkat çekmişsin. endüstriyel anlamda bu sıkıntıların olmaması için sayaç öncesine manometre koyuyoruz. daha sağlıklı bir ölçüm almak içi corrector kullanımına gidiyoruz. en azından ev tesisatında sayaç öncesinde bi manometre olursa o an için doğru sonuçlar alınabilir. zira servis kutusu içindeki regülatör çıkış basıncının ne olduğu belirsiz.

dahada farklı bi konu var eskişehirde osb de doğalgazın m3 ü 9000 küsür Kcal alınırken şehir içinde 7000 küsür alınıyor. botaşta 8250 alınıyor bunların hepsi davalık konular aslında kimsenin sesi çıkmıyor.




26 Şubat 2008

Yukarıda yazılanlardan; sayaç girişindeki basıcın tüketimi etkilediği anlaşılıyor. Sayaç girişindeki basınç; boru çapı, daha doğrusu borudaki basınç kayıpları ile de ilgili olmalı. O halde kritik hat kaybı 0,50 mbar olan kolon ile 0,85 mbar  olan kolona bağlı aboneler arasında tüketim farkı olmaz mı?
 Hatta aynı kolona bağlı olup en düşük kayba sahip hat ile kolona bağlı abone ile , kritik abone arasında (cüz-i de olsa) tüketim farkı olmaz mı?
 yine sayacın güneş görmesi(yani ısıya maruz olması) dezavantaj, serin yerde durması avantaj teşkil ediyor olmalı.



26 Şubat 2008

maatonifi yazdı:
Yukarэda yazэlanlardan; sayaз giriюindeki basэcэn tьketimi etkilediрi anlaюэlэyor. Sayaз giriюindeki basэnз; boru зapэ, daha doрrusu borudaki basэnз kayэplarэ ile de ilgili olmalэ. O halde kritik hat kaybэ 0,50 mbar olan kolon ile 0,85 mbar  olan kolona baрlэ aboneler arasэnda tьketim farkэ olmaz mэ?
 Hatta aynэ kolona baрlэ olup en dьюьk kayba sahip hat ile kolona baрlэ abone ile , kritik abone arasэnda (cьz-i de olsa) tьketim farkэ olmaz mэ?
 yine sayacэn gьneю gцrmesi(yani эsэya maruz olmasэ dezavantaj, serin yerde durmasэ avantaj teюkil ediyor olmalэ.

Epdk 4646 ne diyor bakalim:

Burada,fficeffice" />>>

          md : Düzeltilmiş hacim (m3),>>

          ms : Sayaçtan ölçülen hacim,>>

          K   : Düzeltme katsayısı,>>

          P   : Ölçüm basıncı (bar), >>

          Pa          : Aylık olarak şehir giriş veya diğer ölçüm istasyonuna girilmiş basınç değeri (bara),  >>

          Pr : Referans şartlardaki basınç (1,01325 bar), >>

          Ps          : Sayaç ölçüm basıncı (barg),>>

Ps sayac olcum basincina gelmezden once bir konuyu daha vurgulamak isterim.Zira oda sudur.G4 sayaclara kadar sayaclarda test sonucu kabul edilmis 2 mbar G6 dan itibaren ise 3 mbar basinc kaybi vardir.Simdi ne oluyor.Gaz teslim noktasi ile Sayaca kadar olan hat uzerinde kabul edilen max basinc kaybi 1 mbar.Sayac cikisinda 2 mbar basinc kaybi var.Ancak gazin sayac numarotorune kadar kayip olmadigini kabul edelim.yada bu 2/1=1 mbar olsun.ozaman ne olur toplamda 2 mbar kayip var.Ayrica servis kutusu regulatoru cikis basinci bir cok yerde 19 yada 20 mbar.20 mbar kabul ettigimizde sayaca girene kadar 3 mbar kayip var demektir.Oysaki faturalandirma nasil yapiliyor.gaz teslim noktasi cikisindaki basinca gore.EPDK nin faturalandirma ile ilgili tebligini defalarca okudum inceledim.Istasyonlarda sayac giris basinci faturalandirmada kullaniliyor ise ayni uygulama konutlarda da gecerli olmalidir.Ancak burada bir sorun var.her dairenin sayac giris basinclari ayni olmayacaktir.3 mabr farki dusunerek milyonlarca abonenin parasal kaybini dusunmek yeterlidir.Bu konunun en net ve yalin cozumu aslinda konutlarda  da correctorleri zorunlu turmaktir.Ancak maliyet vs artacagindan d.gecislerde sikinti yasanacaktir.O halde olmasi gereken nedir.Bina kolon basinc kayiplari dikkate alinarak yapilmasi gereken teslim noktasi cikis basinclarinin sozde 21 mbar olmasi degil 23 mbar olmasi ve kayiplar dusuldugunde sayaca giris basincinin 21 mbar olmasidir.Sanirim teknik olarak cozum budur.

Selamlar




11 Mayıs 2008

ben kapıma gelen gazın basıncının düşük olduğunu ve bu yüzden 21mbar olarak almam gereken basınçtan kesilen faturamın ödemem gerekenden fazla oluğunu ispat edip mahkemeye versem bu oğalgaz şirketini?

kÅrım ne olur?

şaka tabi..




28 Mayıs 2008

Dagıtım sirketinin verdigi regülatörü degistiremyecegimize göre en iyisi kendi binamın kolon kaybını minimum tutayım \r
\r
3" boru ile girecegim eve ))\r
\r
Yada ölü hanimi artirmakta faydalı olabilir...


03 Mart 2009

merhabalar,

ben bir konu hakkında bilginizi almak isterim, yaptığım araştırmalar sonucunda epdk mevzuatında (4646 sayılı kanun, yönetmelikler) 21 ya da 300 mbar teslim basıncı şeklinde bir ayrım yada belirtim bulunmamaktadır. 21 ve 300 mbar olarak sadece TS 7363'te geçmektedir. burdaki toleransın ne olması gerektiği önemlidir fakat benim gördüğüm kadarıyla kabul edilebilir toleransı belirten bir yer bulunmamaktadır.

Bilgisi olan arkadaşım varsa ve bilgilendirebilirse memnun olurum.

Hepinize iyi çalışmalar..




04 Mart 2009

Şimdi arkadaşlar,

Sanayi abonelerinde corrector kullanıldığını biliyoruz. basınç katsayısı sanayilerde bu şekilde belirleniyor. Konut abonelerinde ise basınç katsayısı basınç ve sıcaklık değerlerine göre belirlenir ve her 1 dağıtım bölgesi için tek bir basınç düzeltme katsayısı belirlenir.Aksi zaten mümkün olmaz.  Ayrıca buun için bi hesaplama yapmıştık zamanında ve sonuç 100m³ için 50 kuruş idi(21mbar fatura 18mbar gaz kullanım için).Önüne geçmek için yapılacak şey ise gaz dağıtım şirketlerinin regülatörleri aldıkları gibi takmaması, önce çıkış basıncını kontrol etmesi, gerekiyorsa yeniden ayarlaması yada ayarlattırması ve akabinde montaj yapması.

Servis kutularında basınç toleransı %5 tir. Yani çıkış basıncı 21mbar olması gereken bir basınç düşürme istasyonunda max sapma %5 tir.  min: 20mbar max:22mbar olabilir(yanlış hatırmaıyorsam). aksi durumlarda şikayet hakkınız olduğunu düşünüyorum. (benim yaptıgımada harakiri deniyor bi manada neyse)

B sınıfı regülatörlerin ortak özellikleri;

Giris Basıncı  0.5-4 bar

Çıkıs Basıncı  9-400 mbar

Giris Çapı  ¾”

Çıkıs Çapı  2”

Çalısma Sıcaklıgı  -30 ve 60 C

Kapasite  0-60 m3/h

Hassasiyet  %5

Kolay gelsin..




04 Mart 2009

   arkadaşlar bugün başıma gelen olayı anlatayım:187 acil ekibi sayaca giren basıncı ölçmeye gitmiş ve 403 mbar ölçüm yapmışlar. servis kutusu çıkışı 300 mbar olan 45lik fierontini regülatör.

kazana giden basınç 390 civarında

müşteri fazla basınç faturaya yansır mı diyo

 bu fazla basınçın servis regülatöründen(pislikten dolayı tıkanma vardır)   kaynaklandığı kesin.  bu ayar regülatörden mi yapılır yoksa reg ülatörü değimekmi gerekir. bunun sakıncaları nedir







Cevap Yaz

Cevap yazabilmeniz için Giriş yapmanız gerekiyor.