Doğalgaz Tesisatı Teknik Esaslar

Binalar İçin Doğalgaz Tesisatı Teknik Esaslar:

1.A binası gaz kullanıyor ve katodik koruma mevcut değil , B binası bağlantı yapacak ise B binası için daha önce bir branşman vanası mevcut olsun veya olmasın 1 nolu hattın tamamı yenilenmeli ,1 ve 2 nolu hatlar koruma altına alınmalıdır.A ve B binalarına ait hatlara izolasyon flanşı tesis edilmelidir.

2.A binası gaz kullanıyor ve katodik koruma mevcut, B binası ile bağlantı yapacak ise toprak altı hattın tamamı için katodik  koruma ölçüm değeri doğru okunabiliyor ise  B binası için ayrı bir anot sistem, konulmayabilir.B binası hattına izolasyon flanşı tesis edilmelidir.

3.Kolon kesme vanaları , kolon ayrım noktasından maksimum 1 m  mesafede konulabiliyor ise ayrıca bir ana kesme vanası konulmasına gerek yoktur.

4.AKV ve kolon kesme vanalarının çapı hattın çapı ile aynı olmalıdır. Yalnızca DN65 hat üzerinde hız sınırlaması ve basınç kayıpları dikkate alınmak suretiyle DN 50 dişli vana konulabilir.DN 65 üzeri çaplardaki AKV ve kolon kesme vanaları , flanşlı ve tam geçişli küresel vana olmalıdır.

5.Doğalgaz boruları ile telefon elektrik hatları ve sıcak ,kızgın akışkan boruları arasında en az 15 cm’lik bir açıklık olmalıdır.380 Volt üzerindeki elektrik hatları için bu mesafe en az 30 cm olmalıdır.Yüksek gerilim hatları (havai hatlar) ile doğalgaz tesisatı arasındaki mesafe en az 10 m olmalıdır.

6.Doğalgaz borularının duvarlara tespitinde DN50 ve altındaki çaplarda plastik veya çelik dübelli kelepçeler, DN65 ve üstü çaplarda çelik dübelli kelepçeler kullanılmalıdır.

7.Gaz boruları kapalı hacim içinden geçirilmemelidir. Ancak tesisat şaftı içinden geçirildiğinde bu şaft tam olarak havalanabilecek biçim ve boyutta olmalıdır. Diğer tesisatlar ile gaz boruları arasındaki mesafe en az 15 cm olmalıdır.Duvar içindeki şaftlardan geçen hatlar kelepçelerle tespit edilmeli ve üstleri sadece havalandırmaya uygun kapak ve ızgaralarla örtülmelidir.Tesisat şaftı her kattan ulaşılabilir olmalıdır.

8.Sıva altına doğalgaz tesisat borusu döşenmemelidir. İç tesisat borularının duvar içindeki kanallara döşenmesi durumunda kanalların üstleri sadece havalandırmaya uygun kapaklarla örtülmeli ve tesisat  boruları korozyana karşı korunmalıdır. Kanal duvarlarında sızdırmazlık sağlanmış olmalıdır.

10.İç tesisat hatları , aydınlık ,asansör boşlukları,havalandırma,çatı arası duman ve çöp bacaları ile davlumbaz içinden ,yakıt depolarından asma tavan içinden ve yangın merdivenlerinin içi veya bitişiğinden geçirilmemelidir.

11.Temel ve zeminin özellikleri nedeniyle binanın dilatasyonla ayrılmış iki kısmı arasında veya bitişik iki ayrı  bina arasında farklı oturma olabileceğinden, buralardaki iç tesisat boruları bu olaydan etkilenmeyecek şekilde esnek bağlantı elemanı ile bağlanmalıdır.

12.Çelik boruların bükümü iç çaplar daraltılmayacak ve boruda deformasyon olmayacak şekilde soğuk şekil verme yöntemi (toprak altı hatlar hariç) ile yapılabilir. Kontrolünde yaşanan zorluk nedeniyle 90 ‘lik bükümlerden kaçınılmalıdır.

13.Levhalar toprak içinde düşey olarak bütünüyle yerleştirilmeli ve en az 16 mm2 çok telli(örgülü) bakır kablo  ve iletken pabuç kullanılarak veya kaynak ile doğalgaz tesisatına irtibatlandırılmalıdır.

14.Giriş kapıları bina dışında olan  fakat sayaçları bina içine konulmak istenen yerlerde doğalgaz borusunun mahal içine girdiği noktaya vana koyulmalıdır.

15.Binanın ortak kullanımı için bir merdiven sahanlığı olmayan veya merdiven sahanlığının doğalgaz hattının geçmesine uygun olmadığı durumlarda , doğalgaz hatları bina dış cephesinden  çekilebilir. Bu gibi durumlarda doğalgaz hatları özel mahallerden geçmemelidir.

Domestik Regülatörler:
16.Bireysel sistem evsel kullanımlarda:Regülatör bina bağlantı hattı üstünde tesis edilmelidir.Aynı binada kullanım basıncı 21 mbar üzerinde olan ticari mahaller var ise bunlara ait regülatör sayaçtan sonra tesis edilmelidir.

17.Müstakil sistem evsel kullanımlarda:Regülatör sayaçtan önce tesis edilmelidir.

18.Merkezi sistem evsel kullanımlarda domestik kolon için bir adet regülatör tesis edilmeli, merkezi sistem hattı için ek bir regülatöre ihtiyaç duyuluyor ise regülatör  sayaçtan sonra tesis edilmelidir.

19.Müstakil ticari kullanımlarda regülatör sayaçtan sonra tesis edilmelidir.

20.Sayaçlar elektrik anahtarı, elektrik sayacı ipriz ,buat ve zil gibi elektirkle çalışan alet ve cihazlardan sıcak su borularından en az 15 cm uzağa yerleştirilmelidir.

21.Ticari mahallerde sayaçlar mahal içine ,girişe en yakın noktaya konulabilir.(24 saat açık olduğu taahhüt edilen yerlerde).Bu durumda , mahal içine girilmeden uygun bir yere emniyet vanası konulmalıdır.

22.G4 (dahil) ile G25 (dahil) arası körüklü tip sayaçlar kullanılacaktır.

23.G40 (dahil) üzeri sayaçlar rotary veya türbin tip olmalıdır.

Cihazların Monte Edilecekleri Yerler İçin Genel Kurallar:
24.Cihazın monte edileceği odanın hacmi cihaz/cihazların toplam anma ısıl gücünün her 1 kw’ı için 1 m3 olmalıdır. Montaj odasında bu hacim sağlanamıyor ise yanma havası , cihazın monte edileceği odaya bitişik bir veya birden fazla odadan her biri en az 150 cm2 serbest en kesit alanlı iki menfez ile temin edilmelidir.

25.Üst menfez tabandan en az 1.8m. yüksekliğe , Alttaki menfez en fazla 45 cm yüksekliğe açılmalıdır.

26.Atık gaz boruları, bacaya 2’-3’   lik bacaya doğru yükselen eğim ile bağlanmalı ve bacaya baca en kesitini daraltmayacak biçimde monte edilmelidir.

27.Kabin içindeki cihazın alt ve üst kısmında 2 adet toplam alanı 600 cm2 olan menfez bulunmalıdır.

28.24 kW lık bir cihaz monte edilecek kabine , kabin dış ortamla irtibatlı ise 110cm2’lik iki menfez,bina içi ile irtibatlı ise 220 cm2 lik iki menfez açılmalıdır.

29.Bacalı cihazlar sadece müstakil bacalara takılabilir. Minimum etkili baca yüksekliği 4 m olmalıdır.Hızlandırma parçasının , 1m ve üstünde olabildiği durumlarda bu mesafenin 1.5 katına eşit bir etkili yükseklik yeterlidir.Maksimum etkili baca yüksekliği ise çelik bacalarda baca hidrolik çapının 187.5 katını, tuğla bacalarda ise baca hidrolik çapının 150 katını aşmamalıdır.

Baca lar:
30.Diktörgen kesitli bacalarda uzun kenar kısa kenarın en çok 1.5 katı olmalıdır.

31.Cihazların atık gazlarını bacaya ileten borular , cihazın davlumbaz üzerinden en az 40 cm dik olarak yükselmeli , daha sonra dirsek konmalıdır.

32.Atık gaz borularında 90’ lik dirseklerden kaçınılmalı ,135’ lik dirsek veya esnek tip (çelik) atık gaz boruları kullanılmalıdır.90’ lik her bir dirsek açındırılmış uzunluğu 60 cmi, 135’ lik her bir dirseğin açındırılmış uzunluğu 30 cm olarak alınmalıdır.

33.Atık gaz çıkış borusunun emaye edilmiş çelik sac olması durumunda sac kalınlığı en az 0,6 mm olmalıdır.

34.Her kazan ayrı bacaya bağlanmalıdır.(70 Kw’nin üstü)

35.Atık gaz çıkış  boruları, merdiven , merdiven sahanlığı , bina girişlerinden ,havalandırma boşluklarından ,çatı arasından, yatak odası, banyo ve WC lerden geçirilmemelidir.Atık gaz borusunun aydınlıktan geçen bacaya bağlanması durumunda ısı kaybına karşı yalıtılmalıdır.

Kazan Dairelerinde İlave Tedbirler:
36.Kazan dairelinde katı ,sıvı,gaz yakıt tankı veya depoları bulunmamalıdır.

37.Kazan dairesine emniyet kuralları ve cihazların kullanım talimatları asılmalı ,sertifikalı firma kullandığı cihazlara (kazan,brülör) ait garanti belgelerini,yetkili servislerin listesini,acil durumlarda başvurulması gereken telefonları aboneye vermelidir.

38.Kazan dairesi ara kat  veya çatı katında ise binadaki yeni statik yük dağılımı ,inşaat mühendisleri odasına kayıtlı inşaat mühendisinin vereceği onay raporu neticesinde kontrol edilmelidir.

39.Merkezi sistem sayaç vanası ile domestik hat vanası arasındaki mesafe 2m den fazla değil ise ortak hat üzerine bir AKV tesisine gerek yoktur.Kazan dairelerinde solenoid vana ile irtibatlandırılmış ve üst havalandırmadan daha yüksek bir seviyeye ex-proof gaz alarm cihazı tesis edilmelidir.Solenoid vana oluşabilecek bir gaz kaçağı durumundagaz alarm cihazından aldığı sinyal doğrultusunda kazan dairesine gaz girişini (merkezi ısınma tesisi hattı ve domestik hat dahil) engelleyecek bir noktaya yerleştirilmelidir.
 
40.Katı yakıtlı yarım veya tam silindirik , sıvı yakıtlı yarım silindirik kazanlar ve etiketsiz, TSE veya TSEK belgesi olmayan tam silindirik sıvı yakıtlı kazanlar, doğalgaza dönüştürülmeyecektir.

41.Brülör Tipi Seçiminde.
a)350 kW’a kadar kapasitelerde tek kademeli, iki kademeli veya oransal,
b)350-1200 kW arası iki  kademeli veya oransal,
c)1200 kW üzeri kapasitelerde oransal tip kullanılacaktır.

41.300 mbar. Basınca sahip sistemlerde regülatör sonrasında 1 adet musluklu manometre takılmalı öncesine ise ikinci bir musluklu manometre yada körtapalı ağız bırakılmalıdır.

45.Kullanılacak filtrenin göz açıklığı 50mikrometre olmalıdır.

Gaz Basınç Regülatörü:
46.Gaz kontrol hattı girişindeki gaz basıncını brülor için gerekli basınca düşüren ekipmandır. Regülatör giriş basıncının , gaz kontrol hattı ekipmanlarının dayanım basıncının ve cihaz gaz giriş basınıcının 1,2 katından büyük olması durumunda ani kapatmalı regülatör kullanılmalıdır.

47.70   KW kapasiteye kadar olan sistemlerde gaz kontrol hattında iki adet seri olarak bağlanmış B sınıfı, 70 KW üzeri kapasitelerde iki adet A sınıfı solenoid valf bulunmalıdır.

Tamamı Ahşap Olan Yapılar:
48.Binaya döşenecek doğalgaz tesisatı tamamen  yangın istinat duvarı üstünden gitmelidir.

49.Doğalgaz sayacı ve kullanılan doğalgaz cihazları yangın istinat duvarı üzerine monte edilmelidir.

50.Doğalgaz yakıcı cihazı olan her mahale bir gaz alarm cihazı takılıp bu alarm cihazları bina dışına takılacak solenoid vana ile irtibatlandırılmalıdır.

51.Tesisatta ocak kullanılacak ise ahşap  kısımların ocaktan etkilenmemesi için ,ocak ile ahşap kısımlar arasındaki mesafe en az 1 m olmalıdır. Yangına karşı özel tedbirler alınmak suretiyle bu mesafe kısaltılabilir.

52.Bacalı cihazların baca bağlantısı ahşap tavana en az 50cm uzaktan yapılmalıdır.

53.Tesisatta ocak kullanılacak ise ahşap kısımlar arasındaki mesafe en az 1 m olmalıdır.

54.Doğalgaz yakan cihazların baca bağlantılarının lambri kaplamayı ısı yönünden etkilememesi için , baca bağlantısı ile lambri kaplama arasındaki mesafe en az 50 cm olmalıdır.

Sertifikalı Firmaların Yükümlülükleri.
a)Baca tipinin ve kesitinin uygunluğunun kontrolünden,
b)Baca temizlik ve bakımının yapılmış olduğunun kontrolünden,
c)Baca duman testi yaparak baca çekişinin ve sızdırmazlık testinin olumlu olduğunun ve bunun baca test sonuç beyanı  ile taahhüt edilmesinden,
d)Cihazların ; gaz dağıtım şirketlerinde onaylanmış projesine uygun  bir bacaya bağlanmasından,
e)Konut ve benzeri binalarda bacalı cihazların bağlandığı bacaların tasarımında ve yapımında TS 11386 da belirtilen kurallara uyulması , Hazır Form Baca Elemanı (HaBaEl) Hazır Form Baca Taşı (HaBaTaş) veya baca yapımında standartlara uygun baca malzemesinin kullanıldığının kontrolünden Sertifikalı Firmalar sorumludur.
f)Sertifikalı Firmalar 4646 Sayılı Doğalgaz Piyasası Kanunu ile ilgili yönetmeliklerde  belirtilen hususlara ve sertifikalandırma işlemi için gaz dağıtım şirketlerine sundukları taahhütnamelere uymakla yükümlüdür.
Doğalgaz Yakıcı Cihazların Periyodik Bakımı:
Baca en kesitinin %100 kapanması durumunda maksimum 2 dakika içersinde %60’nın kapanması durumunda maksimum 8 dakika içersinde emniyetli kapanmayı sağlaması gerekmektedir. Baca sensörü bağlantısının kesilmesi veya tahrip olması durumunda , cihaz en azından emniyetli kapanmayı sağlar.