Değerli arkadaşlar
Kazan tüketimleri hesabı yaparken LNG alt ve üst ısıl değerleri olarak hangi rakamları baz almamız gerekir.Çünkü farklı tablolarda farklı rakamlar var.
1 m3 LNG gaz için alt ısıl değer 8250 kcal/m3 olarak alıyoruz.
1 kg LNG için alt ısıl değeri ise 1.3*8250=10.725 kcal/kg almamız gerekirken bazı tablolarda 11930 kcal/kg alınmıştır.Bu rakam 9155*1.3 ün çarpımından bulunmaktadır.
Rafineri çıkışı ısıl değer neden 9155 kcal/kg alınmaktadır.Biz kazan tüketimlerini hesaplarken LNG için hangi değeri kullanacağız?
DEĞERLİ ARKADAŞLARIM
BURADA SİZLERE YARARLI OLACAĞI ÜMİDİYLE (liquefied natural gas SIVILAŞTIRILMIŞ DOĞALGAZ LNG VE LNG TANK VE EKİPMANLARI İLE İLGİLİ BİLGİLER AKTARMAYA ÇALIŞACAĞIM.ÜLKEMİZDE HALEN 1992 YILINDA KURULMUŞ OLAN MARMARA EREĞLİ LNG DOLUM TESİSLERİ FAALİYETTE OLUP LNG İHRAÇ EDEN ÜLKELERDEN MISIR,NİJERYA,CEZAYİR DENİZ TANKERLERİ İLE GETİRİLEN LNG MARMARA EREĞLİ DOLUM TERMİNALİNDE TANKLARA NAKİL EDİLMEKTEDİR.SIVI HALDE LNG TANKLARINDA MUHAFAZA EDİLEN GAZ EVOPORATÖR PROSES ÜNİTESİNDE SIVI FAZDAN GAZ FAZINA DÖNÜŞTÜRÜLEREK KOMPRESÖR İSTASYONLARINDA BASINÇLANDIRILARAK YÜKSEK BASINÇ ÇELİK DOĞALGAZ HATLARINA VERİLMEKTEDİR.RUSYA VE ROMANYA ÜZERİNDEN GELEN BORU HATTINDAKİ GAZ İLE MARMARA EREĞLİDE PROSESTEN GEÇİRİLEREK GAZ FAZINA DÖNÜŞTÜRÜLEN LNG BORU HATTI İÇİNDE YOĞUNLUK VE KARIŞIM KOMPOZİSYONU NEDENİ İLE ASLA BİRBİRİYLE KARIŞMAZLAR.ZİRA BORU HATTINDAN GELEN GAZ VE PROSESTEN GEÇİRİLEREK GAZ FAZINA DÖNÜŞTÜRLEN LNG BORU HATTI İÇİNDE BLOK HALİNDE KÜTLESEL OLARAK AYRI AYRI İLERLER.
ŞİMDİ LNG Yİ FİZİKSEL OLARAK TANIMLAYALIM:
LNG; DOĞALGAZIN TABİİ HALDE İKEN KASKAD SİSTEMİ İLE KADEMELİ OLARAK SOĞUTUCU AKIŞKANLAR TARAFINDAN KRİYOJENİK EŞANJÖRLERDE SOĞUTULMASI İLE ELDE EDİLMEKTEDİR.SOĞUTMA İŞLEMİ 2 KADEMEDE GERÇEKLEŞMEKTE ÖN SOĞUTUCU OLARAK -35 C YE KADAR PROPAN VE ASIL OLARAK LİKİTLEŞTİĞİ SICAKLIK OLAN -162 C YE KADAR DA LİKİT HİDROJEN GAZLARI SOĞUTUCU AKIŞKAN OLARAK KULLANILMAKTADIR.SIVI DOĞALGAZIN DONMA NOKTASI -182.61 C DİR.SIVI HALDE İKEN YOĞUNLUĞU 0.4256 KG/LT DİR.SUYUN YOĞUNLUĞUNUN YARISINDAN DAHA AZ BİR DEĞERDİR BU.ZİRA 1 M3 (1000 LT ) LNG KRİYOJENİK TANK İÇİNDE 425.6 KG AĞIRLIĞINDADIR. SIVI HALDE İKEN HACMİ BASINÇ ALTINDA 1/600 ORANINDA KÜÇÜLÜR.KISACASI LNG SIVI HALDEN GAZ FAZINA GEÇTİĞİNDE 600 KAT GENLEŞMEKTEDİR.1 M3 SIVI LNG GAZ FAZINA DÖNÜŞTÜĞÜNDE 600 M3 DOĞALGAZ EŞDEĞER OLMAKTADIR.
ŞİMDİ LNG'NİN KG BAZINDA TEORİK , 4646 EPDK FATURALANDIRMAYA ESAS ÜST ISIL VE ALT ISIL DEĞERLERİNİ İNCELEYELİM.HEPİMİZİN BİLDİĞİ GİBİ DOĞALGAZIN M3 BAZINDA ÜST ISIL DEĞERİ 10427 KCAL/M3 TÜR. ALT ISIL DEĞERİ İSE 8250 KCAL/M3 TÜR.
KG BAZINDA ÜST ISIL DEĞERİ BULACAK OLURSAK:
ŞİMDİ : 1000 LİTRE LNG AĞIRLIK OLARAK 425.6 KG LNG YE EŞDEĞER OLDUĞUNA GÖRE 1000 LİTRE SIVI LNG YANİ 460 KG LNG 600 M3 GAZ FAZI DOĞALGAZA EŞDEĞERDİR.
460 KG SIVI LNG 600 M3 GAZ FAZI DOĞALGAZ EŞDEĞER
1 KG SIVI LNG 1.3043 M3 GAZ FAZINDA DOĞALGAZA EŞDEĞERDİR.
ŞİMDİ 1 M3 GAZ FAZI D.GAZ ÜST ISIL DEĞERİ 10427 KCAL/M3 OLDUĞUNA GRE 1 KG SIVI LNG 1.3043*10427 KCAL/M3=13599 KCAL/KG ISIL DEĞERE EŞDEĞER OLUR.
KG BAZINDA ALT ISIL DEĞERİ BULACAK OLURSAK:
DOĞALGAZIN ALT ISIL DEĞERİ 8250 KCAL/M3 OLDUĞUNA GÖRE 1 KG SIVI LNG 1.3043*8250 KCAL/M3=10760 KCAL/KG OLUR.
ANCAK LNG NİN SANAYİDE SATIŞ DAHA DOĞRUSU 4646 ENERJİ PİYASASI DÜZENLEME KURULUNUN FATURALANDIRMYA İLİŞKİN YASASINA GÖRE GERÇEKTE KULLANILMAKTA OLAN ÜST ISIL DEĞERİ BULALIM.
DOĞALGAZIN ÜST ISIL DEĞERE BAZ PERAKENDE SATIŞ FİYATI İÇİN KABUL EDİLEN DEĞERİ 9155 KCAL/M3 TÜR. BUNA GÖRE 1 KG LNG 1.3043*9155 KCAL/M3=11940 KCAL/KG DIR. SANAYİDE LNG SATIŞLARI M3 YADA KG OLARAK YAPILSADA 4646 EPD KURULU KARARI GEREĞİ DOĞALGAZ FATURALANDIRMALARINDA OLDUĞU GİBİ LNG FATURALANDIRMALARINDA DA ENERJİ BAZINDA UYGULAMA YAPILMAKTADIR. EPDK DER Kİ:
MADDE 4-DOĞALGAZ PİYASASINDA FAALİYETTE BULUNAN TÜM TÜZEL KİŞİLER İŞLEM YAPTIKLARI DOĞALGAZ MİKTARINI ENERJİ BAZINDA GÖSTERİR.DOĞALGAZ MİKTARININ ENERJİ BAZINDA HESAPLANMASI İÇİN
1 KALORİ=4.184 JOULE (THERMOCHEMICAL CALORIE)
1 KWH=3.600.000 JOULE KULLANIMIYLA 9155 KCAL/M3 ÜST ISIL DEĞER ESAS ALINARAK
1 M3=10,64 KWH ÜZERİNDE İŞLEM YAPILMALIDIR.
ŞİMDİ DEĞERLİ ARKADAŞLARIM SANIRIM LNG Yİ GAZ FAZINDA EŞDEĞER OLARAK ÜST VE ALT ISIL DEĞERLERİNİ VE FATURALANDIRMA KOŞULLARINI VEDE FİZİKSEL OLARAK TANIMLAMIŞ OLDUK.ANCAK BU NOKTADA ÇOK ÖNEMLİ BİR KONUYA DİKKATİNİZİ ÇEKMEK İSTİYORUM.ZİRA BOTAŞ DAHİL TÜM GAZ DAĞITIM ŞİRKETLERİNİN İÇ TESİSAT VE SANAYİ ŞARTNAMELERİNDE KAPASİTE TAYİNLERİNDE 8250 KCAL/M3 BAZ ALINMAKTADIR.ANCAK FATURALANDIRMADA BAZ ALINAN ÜST ISIL DEĞER 9155 KCAL/M3 OLDUĞU AÇIKÇA GÖRÜLMEKTEDİR.
MARMARA EREĞLİ DOLUM RAMPASINDAN YAPILAN İKMALLERLE SIVI LNG KRİYOJENİK TANKERLER VASITASI İLE ARA STOKLAMA TANKLARINA YADA DİREKT OLARAK TÜKETİCİYE ULAŞTIRILMAKTADIR.LNG TANKLARI DİK TİP OLUP ÇİFT CİDARLI İÇ KISIM TANK MALZEMESİ ÖSTENİTİK PASLANMAZ ÇELİK DIŞ CİDAR MALZEMESİ SİYAH KARBON ÇELİĞİNDENDİR.İÇ VE DIŞ TANK ARASINDA BİR CEKET HAZNESİ VE BU HAZNEDE YÜKSEK İZOLASYON KABİLİYETİ İÇİN VAKUMLANMIŞ PERLİT BULUNMAKTADIR.SIVI LNG İÇ TANK İÇİNE ALINDIĞINDA ATMOSFER BASINCINDA OLUP -162 C ÇOK DÜŞÜK SICAKLIK DEĞERİNDEN DOLAYI DOLUM SONRASI MALZEME PLASTİSİTE ÖZELLİĞİ GÖSTERMEKTEDİR.ZİRA ÖSTENİTİK PASLANMAZ MALZEMELER ÇOK DÜŞÜK SICAKLIĞA MARUZ KALDIKLARINDA SİYAH KARBON ÇELİĞİ MALZEMELER GİBİ KIRILGANLIK ÖZELLİĞİ YERİNE PLASTİK ÖZELLİĞİ GÖSTERMELERİNDEN DOLAYI ANA MAZLEME OLARAK TERCİH EDİLMEKTEDİR.AYRICA ALÜMİNYUM VE ALAŞIMLARININDA DÜŞÜK SICAKLIKLARDA PLASTİK ÖZELLİĞİ GÖSTERMESİ NEDENİYLE ALÜMİNYUM MALZEMESİDE KULLANILABİLMEKTEDİR.KRİYOJENİK TANK EKİPMANLARI PASLANMAZ ÇELİK VE PİRİNÇ (BRONZ) TANK DOLUM VE ÇIKIŞ TAHLİYE BORULARI TAMAMEN PASLANMAZ MALZEMEDEN OLMAKTADIR.LNG TANKLARINDA LPG TANKLARINA ORANLA DAHA FARKLI BİR DURUM VARDIR.LPG TANKLARINDA ORTAM SICAKLIĞINA GÖRE TANK İÇİ BASINÇLARI ARTMAKTA VE BASINÇ ARTIŞINA PARALEL OLARAK BUHARLAŞMA ORANLARIDA ARTMAKTADIR.LPG TANKLARINDA BUHARLAŞAN GAZ TANK İÇİNDE KALMAKTA VE EMNİYET BASINÇ SINIRLARINI (YAZIN ÇOK SICAK HAVALARDA) AŞMASI DURUMUNDA TANK İÇ BASINCINI DÜŞÜRMEK İÇİN BİR MİKTAR GAZ ATMOSFERE TAHLİYE EDİLMEKTEDİR.LNG TANKLARINDA GÜNLÜK OLARAK TOTAL TONAJIN %0.5 LİK (BINDE 5) KISMI BUHARLAŞMAKTADIR.EĞER LNG TANKINDAN GAZ ÇEKİLMİYORSA TÜKETİM NOKTALARINDA GAZ KULLANIMI YOK İSE LNG TANKI İÇİNDE BUHARLAŞAN GAZ YA ATMOSFERE TAHLİYE EDİLMELİ YADA YAKILARAK BUHARLAŞAN KISMIN MİKTARI DÜŞÜRÜLMELİDİR.SÜREKLİ KULLANIM REJİMİNİN OLDUĞU İŞLETMELERDE BU DURUM PROBLEM TEŞKİL ETMEZ.ANCAK TATİL GİBİ DÖNEMLERDE TAHLİYE İŞLEMİ YAPILMALIDIR.
LNG TESİSİNİN ÇALIŞMA PRENSİBİ:LNG TANKLARINDA BASINÇ 1 BAR İLE 2 BAR ARASINDA DEĞİŞKENLİK ARZ EDER. ANCAK TEKNİK OLARAK 2 BAR BASINÇ ÜZERİNE ÇIKILMAMALIDIR.LNG TANKLARININ ÖNÜNDE ATMOSFERİK TİP EVAPORATÖRLER VARDIR.BUNLAR ZİYADESİYLE BUHARLAŞTIRICI GÖREVİ GÖRÜR.LNG EVAPORATÖRLERİNDE LPG EVAPORATÖRLERİNDE OLDUĞU GİBİ ISITICI AKIŞKANA (SICAK SU) ELEKTRİKLİ YADA SICAK SULU EVAPORATÖRE İHTİYAÇ DUYULMAZ.ZİRA LNG TANKI İÇİNDE ÇOK DÜŞÜK SICAKLIKTA OLAN SIVI LNG EVAPORATÖRE GELDİĞİNDE SICAKLIĞI ATMOSFER (ORTAM SICAKLIĞI) İNECEK VE GAZ BU SICAKLIK DEĞİŞİMİNDEN DOLAYI(HAVADAN ISI ALARAK) BUHARLAŞACAKTIR. ŞİMDİ BU BUHARLAŞMA DEĞERİNİ İNCELEYELİM:
C=DOĞALGAZIN ISINMA ISISI DEĞERİ 0.5867 KCAL/H C
M= BUHARLAŞACAK SIVI LNG MİKTARI KG (1 KG KABUL)
T1=İLK SICAKLIK -162 C
T2=SON SICAKLIK (ORTAM SICAKLIĞI 15 C KABUL)
Q=BUHARLAŞMA İÇİN GEREKLİ ENERJİ MİKTARI KCAL/H
Q=M*C*(T2-T1)
Q=1*05867*[15-(-162)]=1*0.5867*(15+162)
Q=103,8459 KCAL/H
LNG TANK KAPASİTELERİ: 3-5-6-10-11-15-20-25-30-35-40-50-60-70-80-100 M3 OLARAK İMAL EDİLMEKTEDİR.
Alçak Basınç Evaporatörleri, merkezi sistemlerde cryogenic likid tank basıncına bağlı, likid gazın doğal akış sirkülasyonu ile 5 ila 10 bar arasında değişen basınç aralıklarında çalışan 10-12-16-24 elemanlı üniteler olarak diyazn edilmektedir.EVAPORATÖR KAPASİTELERİ 100-200-400-600-800-1200 M3 VE DAHA ÜST KAPASİTELERDE İMAL EDİLEBİLMEKTEDİR.
LNK TANKLARININ EMNİYET MESAFELERİ:
SİGARA İÇİLEN VE AÇIK ALEV BULUNABİLEN ALANLAR -16 M
ELEKTRİK TRAFO VS GİBİ ENERJİ İLETİM KAYNAKLARI-12 M
AĞAÇ VE MUHTEVİYATI DEPOLAMA ALANLARI -15 M
KÜÇÜK AĞAÇ KONST.-YANICI MADDE DEPOLAMA ALANI-8 M
FUEL OİL-MAZOT-BENZİN VENT HATLARI-8 M
MAKİNA VE EKİPMANLAR-8 M
GAZ VEYA SIVI BORU HATLARI-3 M
HALK YERLEŞİM ALANLARI-15 M
OFİS,KANTİN,DİNLENME YERİ,ZİYARETÇİ ALANLARI- 12 M
KOMPRESÖR VEYA FAN (VANTİLATÖR EMİŞ AĞIZLARI)-8 M
KANALİZASYON VEYA SU VS.KANALLARI-8 M
KOMŞU FABRİKA YADA TESİS SINIRLARI-8 M
TREN YOLLARI-15 M
YOLLAR-8 M
PARK YERLERİ-12 M
Veysel Bey
Mazur görün
Anlamadığım şudur.Gaz halindeki LNG doğalgazdır.Ve alt ısıl değeri 8250 kcal/m3 tür.Fakat faturalandırmada kabul edilen değer niçin 9155 kcal/m3 tür.
Ragip Bey,
9155 kcal/h konusunu http://www.dogalgazprojesi.com/forum_posts.asp?TID=2823&get=last
linkinde aciklamastim.Ancak siz ve siz emsal yeni uye arkadaslarin da konuyu takip edebilmesi acisindan tekrar yayinliyorum.
Slm
29 Aralık 2006 tarihli ve 26391 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
K U R U L K A R A R I
Karar No: 1032 Karar Tarihi: 21/12/2006
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 21/12/2006 tarihli toplantısında, Doğal Gaz Piyasasındaki serbest tüketicilere ve 2007 yılında uygulanacak serbest tüketici olma sınırına ilişkin olarak aşağıdaki Karar alınmıştır:
Madde 1- 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununun yürürlüğe girdiği tarihten evvel alınmış kanuni bir hak, belge, izin ve yetkilendirmeye müsteniden doğal gaz dağıtım faaliyetinde bulunan dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilerin sorumluluk alanları dahilinde Kanunun 8 inci maddesinin (a) fıkrasının birinci bendinde belirtilen serbest tüketici olma sınırı 1 milyon m3’tür.
Madde 1;de anlatilmak istene sudur.EPDK kurulunun kurlup resmi olarak faaliyete gectigi ve 4646 yasasinin yuruluge girdigi tarihe kadar daha once kurlmus ve kanuni vecibelerini yerine getirmis Gaz dagitim sirketleri IGDAS,EGO' IZGAZ,AGDAS,ESKISEHIR VE BURSA ILLERINDEKI gaz dagitim sirketleri Madde1'e bagli olmaktadir.Kisaca bu bolgelerde bulunan sanayi kuruluslarinin serbest tuketici olma alt siniri 1.000.000 m3 tur.
Madde 2- 4646 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin (b) fıkrası uyarınca şehir içi doğal gaz dağıtım lisansı ihalesi sonucunda dağıtım lisansı sahibi olan tüzel kişilerin sorumluluk alanları dahilinde Kanunun 8 inci maddesinin (a) fıkrasının birinci bendinde belirtilen serbest tüketici olma sınırı 15 milyon m3’tür.
Madde 2 de anlatilmak istenen sudur.EPDK 4646 dogalgaz piyasasi yonetmeliginin yuruluge girmesinden sonra yapilan ihaleler sonucu 30 yilligina mucavir alan isletme sorumlulugunu alan gaz dagitim sirketlerinin mucavir alan sinirlari icindeki tuketicileri kapsar.
Madde 3- Şehir içi doğal gaz dağıtım lisansı ihalesi yapılacak şehirlerde, 4646 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin (b) fıkrası uyarınca, şehirlerin gelişmişlik durumu, gaz tüketimi ve şehirlerde altyapı yatırımlarının teşvik edilmesi amacıyla serbest tüketici olma sınırı ve uygulama süresi, Kurul tarafından belirlenerek ihale ilanında duyurulur.
Madde 4- Aşağıdaki koşulları sağlayan tüketiciler serbest tüketici kabul edilir;
a) Bir önceki takvim yılına ait toplam doğal gaz tüketimleri serbest tüketici olma sınırını geçen tüketiciler ve kullanıcı birlikleri,
b) İçinde bulunulan yılda gerçekleşen toplam doğal gaz tüketimleri serbest tüketici olma sınırını geçen tüketiciler ve kullanıcı birlikleri,
c) İçinde bulunulan yılda serbest tüketici olma sınırını geçeceğini ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye taahhüt eden ve doğal gaz arzını sağlayan tesis kapasitesi dikkate alınarak hesaplanan tüketim değeri serbest tüketici olma sınırını geçen ve bu kapsamda tedarikçi ile yaptığı doğal gaz sözleşmesinin miktara ilişkin bölümünü dağıtım şirketine ibraz eden tüketiciler ve kullanıcı birlikleri,
d) Aynı dağıtım bölgesi içerisinde tek bir tüzel kişiliğin mülkiyetinde olan farklı tesislerdeki tüketimleri veya tüketim tahminleri toplamı (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında serbest tüketici sınırını geçen tüketiciler.
Birinci fıkranın (c) bendi kapsamında serbest tüketici niteliği kazanan tüketiciler veya kullanıcı birliklerinin, doğal gaz kullanımına başladığından itibaren 12 aylık dönemdeki tüketimlerinin, doğal gaz kullanımına başlanan yılın serbest tüketici olma sınırının altında kalması halinde, bu tüketiciler veya kullanıcı birlikleri ilgili dağıtım şirketinin talebi üzerine son 12 aydaki abone birim hizmet ve amortisman bedeli ile serbest tüketici taşıma bedeli arasındaki farkı dağıtım şirketine ödemekle yükümlüdür. Bu tüketiciler, (a) ve (b) bentleri kapsamında serbest tüketici niteliği kazanana kadar serbest tüketici hakkından yararlanamaz.
Dağıtım şirketi tarafından yapılan fark hesaplamalarında, tüketimin gerçekleştiği dönemde geçerli olan abone birim hizmet bedelleri ile serbest tüketici taşıma bedelleri esas alınır.
Tüketim miktarı hesaplamaları takvim yılı dikkate alınarak yapılır. Takvim yılı içinde herhangi bir dönemde doğal gaz kullanımına başlayan tüketiciler veya kullanıcı birliklerinin doğal gaz tüketim miktarı ise sadece o yıl için tüketime başlanan günden itibaren 12 aylık dönem dikkate alınarak hesaplanır.
Madde 5- Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler, ilgili mevzuata göre, serbest tüketici olma statüsü kazanan tüketicilerine, en geç on beş gün içinde serbest tüketici kapsamına dahil olduklarına ilişkin yazılı bildirimde bulunur. Yapılan bildirimde, serbest tüketicinin doğal gazı kendisinden satın almaya devam edebileceği veya herhangi bir tedarikçiden de satın alma hakkına sahip olduğu da bildirilir.
Madde 6- Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler, doğal gaz tüketim miktarları serbest tüketici sınırının altında kalan serbest tüketicilere, ilgili takvim yılı sonundan itibaren en geç on beş gün içinde serbest tüketici kapsamından çıktıklarına ilişkin yazılı bildirimde bulunur. Söz konusu bildirim, ilgili serbest tüketicinin tedarikçisine de eş zamanlı olarak yapılır.
Madde 7- Serbest tüketici olmak için aranan yıllık tüketim miktarı sınırı olarak belirlenen ve metreküple ifade edilen doğal gaz miktarının hesaplanmasında 9155 kcal/m3 üst ısıl değer esas alınır.
(31 Aralık 2002 tarih ve 24980 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.)
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
Doğal Gazın Faturalandırmaya Esas Satış Miktarının Tespiti ve Faturalandırılmasına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ 1
dde 4 — Doğal gaz piyasasında faaliyette bulunan tüm tüzel kişiler işlem yaptıkları doğal gaz miktarını enerji bazında gösterir. Doğal gaz miktarının enerji bazında hesaplanması için;
1 Kalori = 4,184 Joule (thermochemical calorie)
1 kWh = 3.600.000 joule
kullanımıyla, 9155 kcal/m3 üst ısıl değer esas alınarak
1m3 = 10,64 kWh
kullanılır.
.Serbest tuketicilerin tuketim debilerinde dogalgazin ust isil degeri 9155 kcal/m3 uygulaniyor.Ayni zamanda faturalandirmaya iliskin yonetmelikte alinan isil deger yine 9155 kcal/m3.Ancak gaz dagitim sirketlerinin ic tesisat ve sanayi sartnamelerinde debi hesaplarinda alinan deger dogalgazin alt isil 8250 kcal/m3 degeridir.Simdi yukarda altini cizdigim iki husus var.Serbest tuketicilerin tuketim debilerinde dogalgazin ust isil degeri 9155 kcal/m3 uygulaniyor.Ayni zamanda faturalandirmaya iliskin yonetmelikte alinan isil deger yine 9155 kcal/m3.Ancak gaz dagitim sirketlerinin ic tesisat ve sanayi sartnamelerinde debi hesaplarinda alinan deger dogalgazin alt isil 8250 kcal/m3 degeridir.Simdi bu yaziyi okuyan herkesin aklina gelen ilk dusunce su olacaktir.Bu noktada hatali uygulama var faturalandirmada ve serbest tuketi miktari belirlenmesinde 9155 kcal/h aliniyor demekki maddi bir hata soz konusu.
Kesinlikle hayir.Sebebine gelince Gaz dagitim sirketleri Boru hatlarindan mucavir bolgelere gaz dagitimi yapan RMS-A istasyonlarin gaz kromotograf (gaz kompozisyon analiz cihazlari) ile gazin ayin icinde periyodik olarak kimyasal analizi ve isil degeri alinir.Gelen gaz zaman zaman fakirlesmekte ve 8250 kcal/h isil degerin bile altina dustugu olmaktadir.Bu noktada projelendirme yapan sizler sayet ust isil deger olan 9155 kcal/h'e gore projelendirme yapip boru caplarini buna gore secmis olsaydiniz gazin isil deger olarak fakirlestigi bu donemlerde yetersiz debi ve basic kaybinin artmasi sonucu tuketicilerin cihazlarinda ciddi sorunlar yasanmasina sebep olacaktiniz.Olayi birde soyle aciklayalim;RMS-B istasyonlarinda giris basinclari 12-19 bardir.Ancak Yuksek basinc hatlarinda projelendirme yapilirken 19 bara gore boru cap secimi yapilmaz.Kotu senaryoya gore:
RMS-B gaz giris basincinin 12 bara dusme ihtimaline gore tasarim yapilir.Ayni uygulama sehir ici polietilen hatlari servis hatlari ve servis kutulari icin gecerlidir.Zira orda isletme basinclari min 1 bar max 4 bardir.
Madde 8 - Bu Karar 01/01/2007 tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 9 - Bu Kararı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
Slm
Veysel Bey
Ddoğalgaz iletim hatlarında,doğalgazın fakirleşebilkdiğinimi söylüyorsunuz.Bu durumda son tüketim noktasında 8250 ye kadar düşebildiği bundan dolayıda debi hesaplamalarında bu değerin baz alındığı ortaya çıkmaktadır.
Teşekkürler
Veysel Bey
Ddoğalgaz iletim hatlarında,doğalgazın fakirleşebilkdiğinimi söylüyorsunuz.Bu durumda son tüketim noktasında 8250 ye kadar düşebildiği bundan dolayıda debi hesaplamalarında bu değerin baz alındığı ortaya çıkmaktadır.
Teşekkürler
Dogrudur.Zaten bu uygulama bu sebepten dolayi yapilmaktadir.
Slm