Daha genis bilgi icin http://www.odider.org/dogalgazcng.php

 

ARAÇLARDA DOÐALGAZ KULLANIMI

SDG:    Doðalgazýn kompresörler ile basýnçlandýrýlmýþ haline Sýkýþtýrýlmýþ Doðal Gaz - SDG (Compressed Natural Gas - CNG) denir.

DGA:    Motorun sýkýþtýrýlmasý için yakýt olarak, 200-250 barda sýkýþtýrýlmýþ, doðalgaz kullanan araçlara Doðal Gazlý Araç - DGA (Natural Gas Vehicle - NGV ) denir.

SDG'nin avantajlarý: 3E + Ç
Enerji
Ekonomi    +  Çevre
Emniyet

YAKITLARIN OZON FORMASYONU

mg OZONE/KM = CARB'a göre potansiyel ozon formasyonu

Kaynak: Californian Air Research Board

DGA Her türlü emniyet testinden geçirilmiþtir.

Düþme ve Devrilme Testleri  
 

  Mermi Testi

Yangýn Bombasý Testi

Modellerine Göre SDG Dönüþüm Amortisman Hesabý
 

		Her 100 KM Ýçin Þehir Ýçi Tüketimi				Tasarruf (Her x Km Ýçin)				Dönüþüm Maliyet Amortizasyonu $900/1,300(km)
		Benzinli Araç		DGA
Araç_Markasý	Araç_Modeli	Litre	USD	m3	USD	1	100	2000	5000	$900	$1300
Ford	Mondeo GHL	9,8	10,00	8,67	2,95	0,07	7,05	140,96	352,41	12,769	18,444
Ford	FOCUS	10,7	10,91	9,47	3,22	0,08	7,69	153,88	384,71	11.697	16.896
Ford	FIESTA	9	9,18	7,96	2,71	0,06	6,47	129,47	323,68	13.903	20.082
Ford	KA	8,5	8,67	7,52	2,56	0,06	6,11	122,26	305,66	14.722	21.265
VW Golf 1.8	10,9	16,9	17,24	4,15	1,41	0,16	18,83	316,54	791,35	5.686	8.214
VW Polo MI 1,6	8,7	13,49	13,76	3,31	1,13	0,13	12,63	252,69	631,72	7.123	10.289
VW Sedan	6	9,3	9,49	2,28	0,78	0,09	8,71	174,22	435,54	10.332	14.924
VW Golf	12,5	19,38	19,77	4,76	1,62	0,18	18,15	362,98	907,46	4.959	7.163
VW Passat	11,6	17,98	18,34	4,42	1,50	0,17	16,84	336,74	841,84	5.345	7.721
Renault	LAGUNA 2.0	11,6	11,83	10,27	3,49	0,08	8,34	166,80	417,01	10.791	15.587
Renault	19 RE 1.6	8	8,16	7,08	2,41	0,06	5,75	115,06	287,64	15.645	22.598
Renault	21	14,5	14,79	12,83	4,36	0,10	10,43	208,56	521,39	8.631	12.467
Renault	211	10,9	11,12	9,65	3,28	0,08	7,84	156,74	391,85	11.484	16.588
Renault	MEGANE	10,9	11,12	9,65	3,28	0,08	7,84	156,74	391,85	11.484	16.588
Renault	SCENIC	10,9	11,12	9,65	3,28	0,08	7,84	156,74	391,85	11.484	16.588
Fiat	PALIO HL	9	9,18	7,96	2,71	0,06	6,47	129,47	323,68	13.903	20.082
2 Fiat	SIENA EL	9	9,18	7,96	2,71	0,06	6,47	129,47	323,68	13.903	20.082
2 Fiat	UNO	8,5	8,67	7,52	2,56	0,06	6,11	122,26	305,66	14.722	21.265
3 Fiat	DUNA1,6	9,1	9,28	8,05	2,74	0,07	6,55	130,90	327,25	13.751	19.862
2 Peugeot	504	14,3	14,59	12,65	4,30	0,10	10,29	205,70	514,25	8.751	12.640
Peugeot	406 1,8	10,3	10,51	9,12	3,10	0,07	7,41	148,10	370,26	12.154	17.555
Peugeot	306	10,2	10,40	9,03	3,07	0,07	7,33	146,68	366,69	12.272	17.726
Peugeot	206	9,7	9,89	8,58	2,92	0,07	6,98	139,54	348,84	12.900	18.633
Peugeot	PARTNER	10,5	10,71	9,29	3,16	0,08	7,55	151,03	377,57	11.918	17.215
Honda	CIVIC	10,1	10,30	8,94	3,04	0,07	7,26	145,25	363,12	12.393	17.900
M.Benz	280	7,1	7,24	6,28	2,14	0,05	5,11	102,14	255,34	17.624	25.456
Citroen	XSARA	9,5	9,69	8,41	2,86	0,07	6,83	136,61	341,53	13.176	19.032
Dönüþüm Maliyeti $1150/1500
Renault	Traffic 2000	14,3	14,59	12,65	4,30	0,10	10,29	205,70	514,25	11.101	14.584
Ford	F 100	20	20,40	17,70	6,02	0,14	14,38	287,64	719,10	7.996	10.430
Ford	Transit	14	14,28	12,39	4,21	0,10	10,07	201,35	503,37	11.423	14.900
Fiat	Ducato	15,3	15,61	13,54	4,60	0,11	11,00	220,05	550,12

01.07.2003 itibariyle geçerli birim fiyat (m3) ( KDV Hariç)
	TL/m3	TL/KWH
Oto Doðalgaz	809.844	76.112,07

FATURALAMADA ÜST ISIL DEÐERÝN UYGULANMASI

Enerji Piyasasý Düzenleme Kurumunun doðalgaz daðýtým þirketlerinin perakende satýþlarýnda fiili üst ýsýl deðerin uygulanmasý hakkýndaki tebliðe göre faturalandýrmaya esas doðalgaz satýþ miktarýnýn hesaplanmasý.

Üst Isýl Deðer : ISO 6976 standardýna göre hesaplanan doðalgazýn içeriðinde bulunan bileþenlerdir.

Üst Isýl Deðer standarlara göre; 9155’dir.

Faturalandýrmada, ilk okuma ile son okuma arasýndaki ortalama üst ýsýl deðer esas alýnýr.

HESAPLAMA

MF= KF x d / 860,42 kcal.

MF - Üst ýsýl deðere baz perakende satýþ fiyatý
KF – Kilowatt satýþ fiyatý
d - Üst ýsýl deðer

Örnek – 29.482 -TL x 9155 / 860,42 = 313.693 -

Dünya'da Doðal Gazlý Araç ve Dolum Ýstasyonlarý
 

Daha genis bilgi icin http://www.odider.org/dogalgazcng.php

 

 

 

UgurluIlke

kapasitenize gore 74.62 m3/h debin var.Tesisati 300 mabr cektigini dusunuyorum.Zaten 21 mbarda hic kurtarmaz. 300 mbarda 1/1000 gerekli debi 0.0746 m3.Senin sececgin boru cap ve metraja gore boru ic hacmi bu degerden ya buyuk yada esit olmaliki olu hacim hesabin kurtarsin.DN 100 boru capi 5 metre mesafeye gore 0.041097 m3 cikar.Bu cap bu mesafede olu hacim icin gerekli debi yeterli degil.Simdi DN 100 9.5 metre mesafe olursa ne olur?  Boru ic hacmi 0.078 m3 olur. Buda senin olu hacmini kurtarir.Simdi burda teknik bir sorun var olu hacmi kurtarmak icin gereksiz yere boruyu dolastirman gerekecek.DN 125 cap 5 m mesafede ne olur birde ona bakalim? 0.064 m3 olur yine yetersiz kalir.DN 125 boru capindada mesafeyi biraz uzatman gerekir.(Hesaplarda sayac ic hacmi 0 sifir kabul edilmistir.Zira bu kapasitede koruklu sayac kullnamazssin rotary kullanacaksin ) Ancak 5 metre mesafede DN 150 0.093 yapar ve rahatlikla kurtarir.Anca k benim size baska bir onerim var Zira Aksa Anadolu dogalgaz dagitim sartnamelerinde bu vardir.Ayrica teknik olarak hic bir sakincasi yoktur.Siz DN 100 tesisati yaptinizssa gaz dagirim sirketi ile konusun ve ikna edin eksik olu hacim miktari kadar normal dogalgaz borusundan hacim tupu yapin ve tesisatin uygun bir noktasina monte edin..Bu sorununuzu cozecektir.

Ulkemizde dogalgazli otobuslerin kullanilmaya baslanmasi kistli sayida olmus ve ilk dogalgazli otobus alimlari macaristandan yapilmistir.Ilk dogalgaz dolum istasyonu istanbulda Kadikoy hasanpasa IETT arazisinde gerceklestirilmis buna muteakip Ankarada EGO dogalgazli belediye otobusleri icin de 1adet dolum istasyonu kurmustur.Ticari taksilerde kullanilmaya baslanmasi Istanbul maltepede (FB spro kulubu eski baskanlarindan Tahsin Kayanin) kapet edli benzin istasyonunda gerceklestirilmistir.Avrupa yakasinda Yenibosnada ilk kurulum gerceklesmis daha sonra bayrampasada 1 adet daha acilmistir.Ancak Turkiye genelinde kesin sayiyi net bilmemekteyim.Dogalgaz dolum istasyonlari kisacasi CNG istasyonlari (Compressed natural gas ) olarak anilir.Ticari taksilerde kullanim daha dogrusu menzil cok sinirlidir.USt limitte dahi bir CNG tupu ile menzil sehir icinde 180 km dir.Kisacasi***dolum yapma ihtiyaci vardir.Motorlarin randimani acisindan LPG li araclardan bir farki yoktur.Ayrica egzost kirliligine neden olmamamsi ayri bir avantajdir.Ayrica lpg ve benzine gore ekonomik olmasi ust duzey bir avantajdir.CNG istasyonlarinin kurulabilmesi icin oncelikle yeter sart istasyon yakininda gaz hattinin olmasidir.Zira istasyon kapasitesine gore celik yada eger yeterli ise polietilen hattan baglanti yapilabilir.istasyon yakinindan 12-19 barlik bir hat geciyor ise Pc=4 barlik bir RMS-B ye ihtiyac vardir.Zira CNG kompresorleri 2 kademe oldugu gibi en ideal olani 4 kademeli olanlardir.4*4*4*4=256 bar lik bir son kademe basinci elde edilir.Kompresor girisinde gaz basinci 4 bar dir 4 kademeli  kompresor cikisinda basinc 256 mutlak bar olmaktadir.CNG istasyonlarinda ideal diolum basinclari 225 bardir.Istasyonlarin pahalli olmasinin sebebi tamamen kompresorlerin yabanci uretim olmasi ve son derece pahalli olnalrindan kaynaklanmaktadir.Ayrica CNG dolum tesisleri icin ayri bir teknik sartname vardir.Bu konuda Arjantin ve Italya onder ulkelerdir.CNG istasyonlarinda en onemli husu yedekleme tupleridir.yedekleme tuplerinin kapasitesinin fazla olmasi kompresorun devreye girme cikma periyodunuda azaltmis olacaktir.Cunku bu tur tesislerde elektrik maliyetide onemli bir hususdur.Diger onemli bir konuda kucuk araclarda kullanilan CNG tanklaridir.Su ana kadar uretimi yapilan tanklar sivama yontemi ile uretilen dikissiz celik tuplerdir.Bunlar boyut vede hacimsel olarak araclarda fazla yer kaplamaktadir.Kucuk araclarda boyut ve hacimle birlikte tuplerin agirligini azaltmak icin cng tanklarinda cesitli malzeme kompozisyonlari gelistirilmektedir.Yuksek basinc mukavetemet dayanikliligi ve hafifligi acisindan molibden alasimli celik cng tupleri uretilmeye baslanmistir.istasyonlarda kompresor unitesi cng dispenserleri arasindaki boru baglantilarinda kullanilan mazlemeler Paslanmaz celik yada yuksek sketchli karbon celik borular olmaktadir.%100 rontgen zorunlulugu vardir.En dusuk cng istasyon maliyeti 250.000 usd civarindaidr.tesisin kapsitesine gore bu rakam 1.000.000 usd yi bulmaktadir.  

7 Ocak 2006 tarihli ve 26396 sayýlý Resmi Gazetede yayýmlanmýþtýr.fficeffice"

 

Abonelik ucretleri EPDK tarafindan 4646 dogalgaz piyayasi yonetmelikleri cercevesinde belirlenmistir.

Enerji Piyasasý Düzenleme Kurumundan:

K U R U L  K A R A R I 

Karar No: 1042                                                                                Karar Tarihi: 27/12/2006

Enerji Piyasasý Düzenleme Kurulunun 27/12/2006 tarihli toplantýsýnda, 4646 sayýlý Doðal Gaz Piyasasý Kanununun 11 inci maddesi, Doðal Gaz Piyasasý Tarifeler Yönetmeliðinin 11 inci ve Geçici 2 nci maddeleri ile Doðal Gaz Piyasasý Müþteri Hizmetleri Yönetmeliðinin 39 uncu ve 45 inci maddeleri uyarýnca, 1/1/2007 tarihinden itibaren uygulanmak üzere, doðal gaz piyasasý ile ilgili baðlantý tarifeleri hakkýnda aþaðýdaki Karar alýnmýþtýr.

 Þehir içi doðal gaz daðýtým þirketleri baðlantý bedeli, güvence bedeli ve sayaç açma-kapama  bedellerini aþaðýdaki usul ve esaslara göre hesaplar ve uygulama döneminden önce yayýmlar.

Madde 1 — Þehir içi doðal gaz daðýtým tüzel kiþilerinin konut ve ýsýnma amaçlý doðal gaz kullanan abonelere uyguladýðý;

Abone baðlantý bedeli: Sayaç dahil daðýtým þebekesinin abone iç tesisatýna baðlantýsý için gereken proje, iþçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamalarýnýn abone baþýna düþen payýný ifade eden sabit bedeldir ve

Abone baðlantý bedeli = Baðlantý bedeli + Sayaç bedeli

olarak hesaplanýr.

Abone baðlantý bedeline sayaç baðlantý malzemeleri ve sayaç montaj bedelleri dahildir.

Þehir içi doðal gaz daðýtým tüzel kiþilerinin konut ve ýsýnma amaçlý doðal gaz kullanan abonelere uygulayacaðý baðlantý bedeli üst sýnýrý; Adapazarý Gaz Daðýtým A.Þ. (AGDAÞ  için 250 USD/Baðýmsýz Bölüm Sayýsý ve diðer þehir içi doðal gaz daðýtým þirketleri için 150 USD/Baðýmsýz Bölüm Sayýsý olarak tespit edilmiþtir.

Baðlantý talebinde bulunulan binadaki daire sayýsýna göre hesaplanacak baðýmsýz bölüm sayýsýnda (BBS); dairenin 200 m² ye kadar brüt alaný için BBS=1 alýnýr, bundan sonraki ilave her 100 m² ye kadar alan için ise BBS bir artýrýlýr.

Kurumun yaptýðý ihale sonucu lisans almýþ daðýtým þirketleri konut ve ýsýnma amaçlý doðal gaz kullanacak abonelerine lisanslarýnda belirlenen abone baðlantý bedelini uygular. 

 

Madde 2 —  4646 sayýlý Kanunun yürürlüðe girdiði tarihten evvel alýnmýþ bir hak, belge, izin ve yetkilendirmeye müsteniden doðal gaz daðýtým faaliyetinde bulunan þehir içi doðal gaz daðýtým tüzel kiþilerinin konut ve ýsýnma amaçlý doðal gaz kullanan abonelere uygulayacaðý G4 tipi sayaç bedeli 40 ABD Dolarýný, 01/05/2003 tarihinden önce sistemlerinde uygun yapýlanma bulunan ve ön ödemeli sayaç kullanýlan daðýtým þirketlerinin söz konusu abonelerine uygulayacaðý ayný tip ön ödemeli sayaç bedeli sayaç regülatör, baðlantý malzemeleri ve montaj bedeli dahil 150 ABD Dolarýný geçemez. G4 tipi sayaç dýþýndaki sayaçlar daðýtým þirketi tarafýndan gerçek maliyetleri üzerinden abonelere yansýtýlýr. Daðýtým þirketleri, talep edilmesi halinde gerçek maliyetlerini onaylý belgelerle belgelendirmekle yükümlüdür. 

Madde 3 — Mal ve hizmet üretim amaçlý doðal gaz kullanacak abonelere münferit baðlantý yapýlacak olmasý halinde baðlantý hatlarý, abonenin seçimine baðlý olarak, abone tarafýndan sertifika sahibi kiþilere veya daðýtým þirketlerine yaptýrýlýr. Söz konusu baðlantýnýn abone tarafýndan daðýtým þirketine yaptýrýlmasý halinde, daðýtým þirketinin aboneye uygulayacaðý abone baðlantý bedeli; baðlantý ve regülatör sayaç seti bedelleri toplamýndan oluþur. Abone baðlantý bedeli; baðlantý tipi, mesafe ve regülatör sayaç seti kapasitesine göre hesaplanacak baðlantý maliyetine yüzde 10 ilave edilerek bulunan toplam bedeli geçemez. Talep edilmesi halinde, daðýtým þirketi baðlantý ile ilgili gerçek maliyetlerini onaylý belgelerle ispat etmekle yükümlüdür.

Söz konusu baðlantýnýn abone tarafýndan sertifika sahibi kiþiye yaptýrýlmasý halinde, baðlantý ile ilgili vereceði hizmetler için daðýtým þirketinin aboneden alacaðý bedel ilk 100 metrelik baðlantý hattý için 150 ABD Dolarý, ilave her metre için 1 ABD Dolarýný geçemez.

Mal ve hizmet üretim amaçlý doðal gaz kullanacak abonelere münferit baðlantý yapýlmayacak olmasý ve konutlarla ayný binada bulunmasý  halinde, 1 inci madde  hükümleri uygulanýr.

Madde 4 — Þehir içi doðal gaz daðýtým þirketleri serbest tüketicilere; eþit durumda bulunan serbest tüketiciler arasýnda ayýrým yapmaksýzýn, taraflar arasýnda belirlenen baðlantý tarifelerini uygular. 

Serbest tüketicilerin baðlantý hattý, bedeli kendilerine ait olmak üzere, daðýtým þirketinin uygun göreceði yerden þebekeye baðlanacak þekilde,  serbest tüketicinin seçimine baðlý olarak daðýtým þirketine veya sertifika sahibi kiþilere yaptýrýlýr.

Madde 5 —  Þehir içi doðal gaz daðýtým þirketlerinin, ön ödemeli sayaç kullanan müþterileri hariç, diðer müþterilerinden herbir kullaným yerine göre ayrý ayrý tahsil edeceði güvence bedeli üst sýnýrý, bu Kararýn yayýmlandýðý tarihten geçerli olmak ve 2007 yýlý boyunca uygulanmak üzere abonenin kullaným yerlerine göre; kombi için 165 YTL, soba için 165 YTL/konut, merkezi sistem için 165 YTL x BBS, ocak ve/veya þofben için 40 YTL olarak belirlenmiþtir. 

         Mal ve hizmet üretim amaçlý doðal gaz kullanan abonelerden alýnacak güvence bedeli için üst sýnýr, abonenin 2 (iki) aylýk maksimum tüketimi karþýlýðý doðal gaz bedelini geçemez

        

         Þehir içi daðýtým þirketleri tarafýndan serbest tüketicilere uygulanacak güvence bedeli taraflar arasýnda serbestçe belirlenir.

         05/03/2003 tarihten önce güvence bedeli alýnanlar hariç, tüm müþterilerden, sözleþmesi sona eren veya mekanik sayacý ön ödemeli sayaç ile deðiþtirilenlerin, daðýtým þirketinde bulunan güvence bedeli tüm borçlarýn ödenmiþ olmasý kaydýyla, T.C. Baþbakanlýk Türkiye Ýstatistik Kurumu tarafýndan açýklanan Tüketici Fiyatlarý Genel Ýndeksindeki aylýk deðiþim oranlarýna göre güncelleþtirilerek talep tarihinden itibaren beþ gün içerisinde kendisine iade edilir.

Madde 6 — Þehir içi doðal gaz daðýtým þirketlerinin, Doðal Gaz Piyasasý Daðýtým ve Müþteri Hizmetleri Yönetmeliðinin 44 üncü maddesine göre doðal gazý kesilerek hizmeti durdurulan müþterilerine uygulayacaðý sayaç açma-kapama bedeli üst sýnýrý, bu Kararýn yayýmlandýðý tarihten geçerli olmak ve 2007 yýlý boyunca uygulanmak üzere 14 YTL/Adet olarak tespit edilmiþtir.

Madde 7 — Döviz bazýnda düzenlenen bedellerin Türk Lirasýna çevrilmesinde, abonenin daðýtým þirketi ile sözleþme imzaladýðý günün Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasý Döviz Alýþ kuru kullanýlýr. Kesinleþen TÜFE deðiþim oranlarý için ise T.C. Baþbakanlýk Türkiye Ýstatistik Kurumu tarafýndan aylýk olarak ilan edilen, 1994=100 Temel Yýllý Tüketici Fiyatlarý Genel Ýndeksi’nde bir ay önceye göre meydana gelen deðiþim oranlarý esas alýnýr.

Madde 8 — Bu Kararda belirlenen bedellere, Katma Deðer Vergisi dahil deðildir.

Madde 9 — Bu Kararda düzenlenen tarifelerde, belirtilenlerin dýþýnda herhangi bir unsur yer alamaz.

Madde 10 — Bu Karar, 1/1/2007  tarihinden geçerli olmak üzere yayýmý tarihinde yürürlüðe girer.

Madde 11 — Bu Kararý Enerji Piyasasý Düzenleme Kurumu Baþkaný yürütür.

Genelde bu tur durumlarda malesef fatura herzaman tesisatcilara kesiliyor.Ancak unutulmamasi gereken esas konu dogalgaz muhendisliginin projecilikten ve gaz acma islemlerinden ibaret olmadigidir.Video yu bende izleme sansini buldum.Ayrica yeri gelmisken bu konuyu temin edip baslatan arkadasi da tebrik etmek isterim.Simdi goruntulerde izledigim kadari ile bahsi gecen mahal daha dogrusu konutun bahceli mustakil bir bina oldugu kanisi uyandi bende.Ancak cok dikkatli bakmama ragmen servis kutusunu goremedim.Ancak ust kisimda regulator oldugu gozukuyor.Polietilen hattin domestik hatti ic tesisati yapan firma tarafindan degilde gaz dagitim sirketine ait servis hatti oldugu anlasiliyor.Dolayisiyla polietilen hat gaz dagirim sirketi tarafindan insaa edilmis tuketicinin hizmetine sunulmussa sorumlulukda gaz dagitim sirketine ait demektir.Borudan gelen su ile ilgili bir cok sey soylenebilir.Kazi calismalari sirasinda hat ucu acik kalmis olabilir ve yagmur suyu da girmis olabilir.Ancak hattin kontrolunun yapimadigi kesin.

Gaz dagitim sirketleri polietilen hatlarin insaa ve montaji tamamlandiktan sonra toprak ve kum dolgu kapama  calismalarinin tamamlanmasindan sonra hatlari 4 bar isletme basinci esasina gore 6 barda basincli hava ile test islemine alirlar.(4 bar ustu basinclarda test islemi su ile yapilir ve bu sadece celik hatlar icin gecerlidir).Dengeleme suresi beklendikten sonra civali manometre ile test islemi tamamlanir.Ben bu hattin test isleminden sonra purge isleminin yapilmadigini dusunuyorum.Bu tur hatlar genellikle basincli kompresorler ile basincli hava nin boru icine doldurulmasiyla yapilir.Ozellikle yazin ve sicak havalarda kompresorlerle yapilan basincli hava doldurma islemi son derece risklidir.Kompresorde sikisan havanin sicakligida dogal olarak bu parallelikte artis gosterir.Ancak ozellikle sicak havalarin oldugu donemlerde boru icindeki basincli hava toprak alti sicakligi ile tam bir dengelenme sonrasi ozellikle geceleri yogusma yapar.Kisacasi hava yogusarak su haline donusur.Yogusan su son derece vizkozitesi agir ve renk olarakta kirli sariya calan camur rengindedir. Sozun kisasi ne sekilde olursa olsun bir gaz dagitim sirketinin boru tesisatindan bir sekilde su gelmesi son derece ciddiyetsizlikle aciklanabilen bir durumdur.Bu durumdan cikarilacak tek ve gecerli bir sonuc vardir.Kontrol ve denetim mekanizmasinin ne derece saglikli uygulandigi?Muhendisligin temel ilkelerinde biri de asli gorevlerimizden olan kontrol ve denetim sorumlulugudur.Uygulamacilar hata yapar hata yapmalarida dogaldir.Ancak bu gibi durumlarda esas fatura cikarilmasi gerekenler denetim kontrol gorevini yerine getirmeyen yada sorumlulugundaki isin teknik kapsamindan bihaber olan meslekdaslarimizdir.  

e-mail adreslerinizi yazin yarin gondermeye calisirim.

e-mail adreslerinizi aldim bu aksam gonderecegim.

4.400.000 kcal/h tuketim degeri olarak 592.6 m3/h yapar.Siz buraya 750 m3/h RMS sececeksiniz.Simdi gelelim RMS'in B mi C mi olacagi konusunu netlestirmeye.Eger bu tesisin bulundugu bolgede 12-19 barlik celik hat mevcut ise RMS B olacak.Pgiris=12-19 bar cikis da sizin tesis isi projelendirme basinciniza gore ya Pc=1 bar yada Pc=4 bar olacak.Ancak sozunu ettigim gibi eger celik hat mevcut degilse bir polietilen hat mevcut ise polietinen hat 1-4 barlik hattir.bu durumda sececginiz RMS C olacaktir.RMS C giris basinci Pg=1-4 bar cikis basinci Pc=300 mbardir.Ancak HSV gaz ile gorusun eger polietilen hattin kapsitesi yeterli ise size RMS cikis basinci icin 500 mbara izin verebilir.Bu noktada bir sorun var polietilen hattin gectigi guzergahta bu tesis yukunu karsilayack polietilen hat yeterli degilse yine sorunu cozmek icin HSV ile goruseceksiniz.sanirim bu doneler sorununuzu cozmeye yeterli olacaktir.   

Istenilen sehir boru sebekesinin yada mucavir alanin tuketim degerinin tespit yontemi degildir.Sehir sebekesine ait polietilen hat vana odasi ve bolge regulatorleri ile birlikte celik hattin sartnameleri vardir bunlar EPDK yetki belgeli musavir firma lar tarafindan hazirlanarak gaz dagitim sirketlerine verilir.gaz dagitim sirketleride bu sartnalamere gore uygulama yapar.Bunlarin hepsi bende mevcut.E-mail adresinizi yazarsaniz bunlari gonderebilirim.

L zaten her halukarda formulde var.Igdas'in sartnamesinde formulun ciplak (L siz) olmasi L nin olmayacagi anlamina gelmiyor.Orada amac birim metredeki (mbar/m) oldugunu gostermek icin.Sizde dahil bunu kullanan tum arkadaslarimiz bilir.Ayrica hesaplarda once birim metredeki basinc kaybini bulup tabloya isliyorsunuz daha sonra L metredeki toplam basinc kaybini zaten tabloda yerine yaziyorsunuz.yani igdas'in gozunden kacma gibi bir durum soz konusu degil.Aslinda konu son derece net.31 m3/h e kadar neden tablo 31m3/h uzeri neden formulasyon.Cevabida zaten bir onceki yazida var.Laminer akis turbulansli akis.Formulun kaynagina Kimya muh.Odasinin hazirlayip yayina vermis oldugu (Baskinin yenilenip yenilenmedigini bilmiyorum) yaklasik 22 yillik Dogalgaz adli oldukca kalin bir kitabi var.Bu kitabi temin edebilirseniz orada bir cok sorunun cevabini bulacaksiniz.Zira biz Turkiyede sehir sebeke dogalgazini insaa eden fransiz firmasi Sofregazin ulkemize gelmesi ile birlikte gerek 50 mbar alti  renouard gerekse 50 mbar ustundeki renouard formullerini de berabeerinde kullanmaya baslamisiz.Oysaki alt basinc,orta basinc.yuksek basinc sebekelerinde ve dahili tesisatlarda kullanilan ve yine (bir onceki yazimda soylemis oldugum formulasyonun baslangic orjini) bir cok formul var ve hepsinin temel dayanagi bilimsel olarak akiskanlar ve gaz akiskanlar la ilgili kullanilan temel hesaplardir.Bu formuller weymouth,pitsburg panhandlle vs.bir cok formul vardir.Peki cok farklilik varmi diyeceksiniz.Bu formulleri kullanana ulkeler yerel sartlarin spesifik ozelliklerini formullere ekleyerek formullerin daha yalin hale gelmesini saglamislardir.   

RMS-B IMALAT HESAPLARI

ÝSTASYON (Giriþ-Çýkýþ ÇAP  SEÇÝM HESAPLARI :

D: Boru çapý  (mm)

Q: Max.akýþ debisi  (Nm³/h)

P_M: Mutlak basýnç (barg) (P_M = P_ATM + P_ÝÞL)

P_ÝÞL: Gaz hattýnýn iþletme basýncý

P_ATM : (Atmosfer basýncý = 1 barg)

V: Akýþ hýzý (m/sn)  (Giriþ hýzý max 20 m/sn – Çýkýþ hýzý max 25 m/sn)

Giriþ Çapý Seçim Kriterleri:

    Minimum giriþ basýncý ve maksimum gaz akýþ debisinde, gaz hýzý 20 m/sn’yi geçemeyecek þekilde giriþ çapý seçilir.

Çýkýþ Çapý Seçim Kriterleri:

    Minimum çýkýþ basýncý ve maksimum gaz akýþ debisinde, gaz hýzý 25 m/sn’yi geçemeyecek þekilde çýkýþ çapý seçilir.

D= 18,82*  [Q / (V*P_M)]^1/2

Ýstasyon sayaç seçim hesaplarý :

Q_S: Hesaplanan debi  (Nm³/h)

Q : Ölçülecek kapasite  (Nm³/h)

P_M: Mutlak basýnç (barg)

(P_M = P_ATM + P_ÝÞL)

P_ÝÞL :Gaz hattýnýn iþletme basýncý

P_ATM: Atmosfer basýncý = 1 barg

Q_N : Sayacýn debisi  (Nm³/h)

Q_minHP: Yüksek basýnçtaki min katsayý

dv : Relatif yoðunluk  (0,58-0,65)

Hesaplama Yöntemi: Q_S= Q/P_M

Q_minHP = (Q_MÝN  / (dv*P_M)^1/2

Q= Q_N / 20

Regülatör seçim hesaplarý :

Q: Debi (Nm³/h)

Cg: Regülatör geçirgenlik katsayýsý

P_M: Pm:Mutlak basýnç (barg)

P_ÝÞL: Gaz hattýnýn iþletme basýncý

P_ATM : Atmosfer basýncý= 1 barg  (P_M = P_ATM + P_ÝÞL)

K: Doðalgaz katsayýsý (0,52)

Q=K*Cg*Pm

Vana seçim hesabý :

    Vana seçimleri yapýlýrken, giriþ-çýkýþ çaplarý ve sayaç baðlantý çapý göz önünde bulundurulur.

Relief (Tahliye) vanasý seçim hesabý :

    Emniyet firar ventili, toplam kapasitenin %10’unu karþýlayacak þekilde seçim yapýlýr.

ÖRNEK BÝR ÝSTASYON HESAP TABLOSU :

Sayaç seçimi :

Pg= 12-19 barg

Pç= 1 barg

Q= 1250 (Nm³/h)

Q_S= Q/P_M= 1250 / (12+1)

Q_S = 96,15  (Nm³/h)

Q_MÝN= Qn/20

Q_MÝN = 100/20= 5 Nm³/h

Sayaç Tipi : G 65 Türbinmetre ölçüm hassasiyeti 1/20

Q_minHP=  (Q_MÝN / (dv*P_M)^1/2

=5 / (0,65*13)

Q_MÝNHP = 1,72

Q_MÝN= 1,72*13= 22,36 (Nm³/h)

Q_MAX= 100* (19+1) = 2000 (Nm³/h)

ÝSTASYON GÝRÝÞ-ÇIKIÞ ÇAP SEÇÝMÝ :

Giriþ çapý hesabý :

Pg= 12-19 barg

Q= 1250 (Nm³/h)

V= Akýþ hýzý 20 (m/sn)

P_M= 12+1 = 13 barg

D= 18,82*  [Q /  (V*P_M)]^1/2

D= 18,82*[1250/ (20*13)]^1/2 =  41,21 (mm)

Hesaplanan Çap   (mm)   :  41,21 (mm)

D Seçilen çap        (mm)  :  50 (mm) - 2’’  

Çýkýþ çapý hesabý :

P_Ç= 1 barg

Q=1250 (Nm³/h